Jesteś tutaj
Start > Polska > Huragany, cyklony i orkany – niebezpieczne zjawiska pogodowe

Huragany, cyklony i orkany – niebezpieczne zjawiska pogodowe

cyklony

W ostatnich miesiącach media często donosiły o nadciągających nad nasz kraj orkanach. W zeszłym roku wybrzeże Ameryki Północnej zostało pustoszone przez kolejne huragany. Wyjaśniamy jak powstają niebezpieczne zjawiska pogodowe, czym różni się orkan od huraganu i czy faktycznie coś dziwnego dzieje się z pogodą?

Huraganowe wiatry – niebezpieczne zjawiska pogodowe

W ostatnich latach pogoda nas nie rozpieszcza, chłodne lata, ciepłe zimy i huraganowe wiatry o każdej porze roku. Wydaje się, że coraz częściej dotykają nas niebezpieczne zjawiska pogodowe. Co jest tego przyczyną? Wielu dopatruje się jej w zmianach klimatu i jego ocieplaniu się.

Prawda jest jednak taka, że ze względu na umiejscowienie geograficzne, w naszym kraju często dochodziło do gwałtownych zjawisk pogodowych, kiedyś po prostu nie mieliśmy takiego dostępu do informacji. Nad naszym krajem często dochodzi do ścierania się różnych mas powietrza – wilgotnych znad Oceanu Atlantyckiego oraz kontynentalnych, suchych znad Azji. W wyniku różnicy temperatur oraz ciśnień panujących w nich, jesteśmy często świadkami gwałtownych zmian pogody.

Media często podchwytują tematy związane z pogodą, jako atrakcyjne dla odbiorców, niekiedy sztucznie rozdmuchując i wyolbrzymiając zagrożenie. Z drugiej strony zdarzają się takie sytuacje, jak w czasie zeszłorocznej burzy z 11 sierpnia, gdy mimo ostrzeżeń pogodowych zginęło kilka osób.

Czym są orkany?

Nazwę orkan stosuje się do huraganowych wiatrów występujących w zachodniej części Europy. Orkany tworzą się na północnym Atlantyku i przemieszczają się z zachodu do centrum Europy. Wywołuje je różnica ciśnień atmosferycznych i temperatur pomiędzy Oceanem atlantyckim, a Eurazją.

orkan

Zgodnie z definicją orkan jest wiatrem wiejącym z średnią prędkością 33 m/s. Średnia prędkość nie jest tym samym co porywy wiatru. Jednak ostatnio nazwa „orkan” jest nadużywana przez media i często stosowana do zjawisk nie spełniających kryteriów definicji orkanu.

Przykładowo ostatnia Fryderyka ochrzczona przez media orkanem, w rzeczywistości była bardzo głębokim niżem barycznym, a takie zjawiska wywołują bardzo silne wiatry, nie są to jednak jeszcze wiatry huraganowe. Jednymi z silniejszych orkanów, które wystąpiły nad naszym krajem w ostatnich latach, były orkan Britta z 2006 roku (1-2 listopada) i orkan Ksawery z 2013 roku (5-7 grudnia).

Wspomniana wyżej burza, która miała miejsce w nocy z 11 na 12 sierpnia 2017 roku była zupełnie innym zjawiskiem, występującym zazwyczaj w ciepłych porach roku. Tragedia była wynikiem silnego układu konwekcyjnego, z wbudowanym silnym układem komórek burzowych, w tym superkomórek. Na czele tego układu powstała linia szkwału, która przesuwając się na pograniczu województw wielkopolskiego i kujawsko-pomorskiego przybrała łukowate wygięcie tzw. bow echo.

W oku cyklonu

Nazwę cyklonu tropikalnego stosuje się do huraganowych wiatrów wiejących w rejonach strefy międzyzwrotnikowej, czyli na obszarze południowej Azji oraz Ameryki Środkowej i centralnej Afryki. Żeby powstał cyklon potrzebna jest ciepła woda morska (powyżej 26°C), niewielki układ niskiego ciśnienia i kilka chmur burzowych. Chmury burzowe ze względu na swoje właściwości konwekcyjne zasysają ciepłe powietrze znad oceanu, które wznosi się i ochładza. Wznosząc się staje się coraz chłodniejsze i cięższe, aż w końcu opada zderzając się z ciepłym powietrzem znad oceanu, masy powietrza mieszają się ze sobą i zaczynają wirować, tak tworzy się oko cyklonu.

cyklon

Cyklon może przemieszczać się z prędkością 50 km/h, jednak masy wewnątrz cyklonu mogą wirować z prędkością pięciokrotnie większą. Ta prędkość właśnie jest niszczycielska, co ciekawe w samym oku cyklonu panuje względny spokój. Obok wiatru mogącego przenosić duże zwierzęta, a nawet ciężarówki, występują inne groźne zjawiska towarzyszące cyklonowi, jak np. bardzo obfite opady powodujące powodzie i podtopienia. W 1966 r. wyspę Reunion podczas huraganu dosięgły opady 1825 mm/m2 w ciągu doby.

Największe huragany w historii Stanów Zjednoczonych

Jednym z najgroźniejszych huraganów ostatnich lat była Katrina, uderzając w 2005 r. w Nowy Orlean spowodowała zniszczenia, które są odczuwalne przez mieszkańców tamtego rejonu Stanów Zjednoczonych do tej pory. Wówczas 80% miasta zostało zalane przez wody oceanu, wiatr wiał z prędkością ponad 280 km/h, śmierć poniosło ponad 1800 osób. Miasto spotkał podwójny pech, gdyż niespełna miesiąc później uderzył w nie cyklon Rita.

huragan

Zeszłoroczny huragan Harvey był z kolei najbardziej kosztownym w historii. Straty jakie spowodował są tak wysokie, ponieważ pustoszył wybrzeże Stanów przez niemal dwa tygodnie! Zniszczenia zostały ocenione na 150 mld dolarów.

Photo by Pixabay.com/WikiImages/12019/Arcaion

 

Dodaj komentarz

Top